Định luật bảo toàn cơ năng và phương pháp giải

Bài viết định luật bảo toàn cơ năng bao gồm: định luật bảo toàn cơ năng, phương pháp giải bài toán về định luật bảo toàn cơ năng, bài tập định luật bảo toàn cơ năng…

Động năng – Thế năng – Cơ năng

Động năng

{{\rm{W}}_d} = \frac{1}{2}m{v^2}

Thế năng

{{\rm{W}}_t} = mgz

Cơ năng

– Cơ năng của vật chuyển động dưới tác dụng của trọng lực bằng tổng động năng và thế năng trọng trường của vật.

{\rm{W}} = {{\rm{W}}_d} + {{\rm{W}}_t} = \frac{1}{2}m{v^2} + mgz

– Cơ năng của vật chuyển động dưới tác dụng của lực đàn hồi bằng tổng động năng và thế năng đàn hồi của vật.

{\rm{W}} = \dfrac{1}{2}m{v^2} + \dfrac{1}{2}k{{\rm{x}}^2}

Định luật bảo toàn cơ năng

Nếu không có tác dụng của lực khác (như lực cản, lực ma sát, … ) thì trong quá trình chuyển động, cơ năng của vật là một đại lượng bảo toàn.

– Định luật bảo toàn cơ năng của vật chuyển động trong trường trọng lực chỉ chịu tác dụng của trọng lực cơ năng của vật chuyển động trong trường trọng lực bằng tổng động năng và thế năng của vật là một đại lượng được bảo toàn

{\rm{W}} = {{\rm{W}}_d} + {{\rm{W}}_t} = \dfrac{1}{2}m{v^2} + mgz = h/s

– Cơ năng của vật chỉ chịu tác dụng của lực đàn hồi:

{\rm{W}} = \dfrac{1}{2}k{{\rm{x}}^2} + \dfrac{1}{2}m{v^2} = h/s

Biến thiên cơ năng – Công của lực không phải lực thế

Theo định lí động năng, ta có tổng công của các lực tác dụng bằng độ biến thiên động năng của vật khi di chuyển từ vị trí 1 đến vị trí 2:

{A_{12}} (lực không thế) + {A_{12}} (lực thế) = {{\rm{W}}_{{d_2}}} - {{\rm{W}}_{{d_1}}}

Mặt khác, ta có:

{A_{12}} (lực thế) = {{\rm{W}}_{{t_1}}} - {{\rm{W}}_{{t_2}}}

Từ đó, ta suy ra:

{A_{12}} (lực không thế) = {{\rm{W}}_{{d_2}}} - {{\rm{W}}_{{d_1}}} - \left( {{{\rm{W}}_{{t_1}}} - {{\rm{W}}_{{t_2}}}} \right)

= \left( {{{\rm{W}}_{{d_2}}} + {{\rm{W}}_{{t_2}}}} \right) - \left( {{{\rm{W}}_{{d_1}}} + {{\rm{W}}_{_{{t_1}}}}} \right)

Hay {A_{12}} (lực không thế)  = {{\rm{W}}_2} - {{\rm{W}}_1}

Phương pháp giải bài toán về định luật bảo toàn cơ năng

– Chọn gốc thế năng thích hợp sao cho tính thế năng dễ dàng (thường chọn tại mặt đất và chân mặt phẳng nghiêng).

– Tính cơ năng

+ Lúc đầu:

{{\rm{W}}_1} = \frac{1}{2}mv_1^2 + mg{h_1}

+ Lúc sau:

{{\rm{W}}_2} = \frac{1}{2}mv_2^2 + mg{h_2}

– Áp dụng: {{\rm{W}}_1} = {{\rm{W}}_2}

– Giải phương trình trên để tìm nghiệm của bài toán

Chú ý: Chỉ áp dụng định luật bảo toàn cơ năng khi hệ không có ma sát (lực cản) nếu có thêm các lực đó thì :

{A_c} = \Delta {\rm{W}} = {{\rm{W}}_2} - {{\rm{W}}_1}

(Công của lực cản bằng độ biến thiên cơ năng).

Bài tập định luật bảo toàn cơ năng

Bài tập: Một vật được ném thẳng đứng lên cao với vận tốc là 10 m/s từ độ cao h so với mặt đất. Khi chạm đất vận tốc của vật là 30 m/s, bỏ qua sức cản của không khí. Lấy g = 10 m/s. Hãy tính độ cao h?

Hướng dẫn:

Định luật bảo toàn cơ năng

Chọn gốc thế năng tại mặt đất (tại B).

+ Cơ năng tại O (tại vị trí ném vật): {\rm{W}}(O) = \frac{1}{2}mv_0^2 + mgh

+ Cơ năng tại B (tại mặt đất): {\rm{W}}(B) = \frac{1}{2}m{v^2}

Theo định luật bảo toàn cơ năng:

{\rm{W}}(O) = {\rm{W}}(B)

\Leftrightarrow \frac{1}{2}mv_0^2 + mgh = \frac{1}{2}m{v^2}

\Rightarrow h = \frac{{{v^2} - v_0^2}}{{2g}} = \frac{{900 - 400}}{{20}}25m
Sotayhoctap chúc các bạn học tốt!

5/5 - (1 bình chọn)
Mình là Nguyễn Mỹ Lệ - là tác giả các bài viết trong chuyên mục sổ tay Toán học - Vật lý - Hóa học. Mong rằng các bài viết của mình được các bạn đón nhận nồng nhiệt.

Related Posts

Công thức tính điện trở

Công thức tính điện trở, điện trở suất và bài tập áp dụng

Công thức tính điện trở: Công thức tính điện trở suất, công thức tính điện trở suất, bài tập vận dụng định luật ôm và công thức…

Công thức tính công suất

Công thức tính công suất – Công suất trung bình – Hệ số công suất

Công thức tính công suất: công thức tính công, công thức tính công suất, công suất trung bình, hệ số công suất cosα… Định nghĩa công Công…

Công thức tính động năng - cơ năng - thế năng

Công thức tính động năng – cơ năng – thế năng

Công thức tính động năng – cơ năng – thế năng bao gồm: Công thức và các định lý tính động năng – cơ năng – thế…

Công thức tính áp suất

Công thức tính áp suất – Phân loại áp suất

Công thức tính áp suất: áp suất là gì, công thức tính áp suất chất lỏng, công thức tính áp suất khí quyển, công thức tính áp…

Công thức tính điện năng tiêu thụ

Công thức tính điện năng tiêu thụ của đoạn mạch

Công thức tính điện năng tiêu thụ vật lý 9 Công thức tính điện năng tiêu thụ của đoạn mạch A=U|q|=U.I.t​ Trong đó: U: điện áp (hiệu…

Công thức tính hiệu suất

Công thức tính hiệu suất trong vật lý và hóa học

Công thức tính hiệu suất, công có ích, công toàn phần… Hiệu suất là gì? Hiệu suất (thường có thể đo được) là khả năng tránh lãng…